Redactie
Zo’n 20 procent van de Belgische werknemers controleert zelden of nooit wat in hun loonbrief staat. Toch zouden ze dat beter wel doen, want ruim 4 op de 10 (41 procent) ontdekten al fouten in de afrekening. Dat blijkt uit een onderzoek van HR-dienstverlener Tempo-Team, in samenwerking met arbeidsmotivatie-expert prof. dr. Anja Van den Brouck (KU Leuven). Uit het onderzoek blijkt ook dat slechts een derde van de bevraagde werknemers alles begrijpt wat in zijn of haar loonbrief staat.
Bruto, netto, toeslagen, premies, voordelen in natura, fiscale inhoudingen, sociale bijdragen… Bijna de helft van de bevraagde werknemers (48 procent) vindt zijn loonbrief ‘ingewikkeld’.
Opvallend: vooral jongeren blijken moeite te hebben met het document. Terwijl zo’n derde van de 55-plussers (34 procent) zijn loonbrief ingewikkeld vindt, loopt dat bij de min 35-jarigen op tot ruim de helft (54 procent). Dat gevoel is niet verwonderlijk: ruim de helft van de werknemers (57 procent) kreeg nog nooit uitleg over wat er precies allemaal op de loonbrief staat. Nochtans is 42 procent hier wel vragende partij voor.
“Hoewel de meeste Belgen vinden dat ze comfortabel kunnen leven van hun loon, is er duidelijk nood aan meer transparantie, eerlijkheid en dialoog over hun verloning. Dat is belangrijk om gemotiveerd te blijven, werkplezier te hebben en om je gewaardeerd te voelen”, zegt Wim Van der Linden, woordvoerder van Tempo-Team.
Volgens prof. dr. Anja Van den Broeck kan meer uitleg over de loonbrief voor meer transparantie en begrip zorgen: “Jouw loonberekening wordt een pak duidelijker als je snapt wat er precies in plus en min gaat. Factoren zoals kinderen ten laste, je paritair comité, maar ook je statuut en functie, bepalen mee welk bedrag aan het eind van de maand op je rekening verschijnt. Die basisinformatie is essentieel om je brutoloon correct naar nettoloon om te zetten, of om objectief te kunnen vergelijken met het salaris van anderen. Begrijpen wat er gebeurt en waarom, helpt je loon rechtvaardigen.”
“Begrijpen wat er gebeurt en waarom, helpt je loon rechtvaardigen.”
Opvallend: 6 op de 10 werknemers (60 procent) controleren meestal tot altijd of hun loonbrief correct werd ingevuld. Een vijfde doet dit soms, terwijl evenveel respondenten (20 procent) zelden tot nooit hun loonbrief checken. Toch zouden ze dit beter wel want ruim 4 op de 10 werknemers (41 procent) ontdekten al fouten op hun loonbrief; soms zelfs meerdere keren.
“Deze cijfers tonen een paradox: de helft van de werknemers vindt hun loonbrief ingewikkeld of onleesbaar. En toch: veel werknemers controleren hun loonbrief en ontdekken fouten. Dit ondermijnt het vertrouwen en het gevoel gewaardeerd te worden. Nochtans is bewezen dat transparantie en rechtvaardigheid over het loon een positieve invloed hebben op ons werkplezier”, aldus Van den Broeck.
Praten over loon blijft taboe
Hoewel hun loon voor de overgrote meerderheid van de werknemers (85 procent) een relevant gespreksonderwerp is, blijft het op de werkvloer nog vaak een taboe. Bij een derde van de bevraagden (33 procent) wordt er in hun organisatie expliciet niet over het salaris gesproken. Amper een kwart van de werknemers (23 procent) bespreekt zijn of haar loon met directe collega’s. Jongere werknemers zijn over het algemeen iets loslippiger: ruim een kwart van de min 35-jarigen (26 procent) praat hierover met directe collega’s, tegenover 22 procent van de 35- tot 54-jarigen en 19 procent van de 55-plussers.
Top 5: Met wie spreek je over je loon?
- Mijn partner (55 procent)
- Mijn ouders (28 procent)
- Vrienden (24 procent)
- Directe collega’s (23 procent)
- Broers of zussen (15 procent)
Die terughoudendheid beperkt zich niet tot collega’s. Slechts 15 procent weet wat het management verdient, en voor bijna de helft van de werknemers (48 procent) is er weinig tot geen ruimte om met de baas over hun salaris te praten. Bij vrouwen loopt dit op tot 54 procent van de vrouwen, tegenover 43 procent bij de mannen. Slechts 1 op de 3 werknemers (35 procent) heeft dan ooit onderhandeld over zijn of haar loon. Ook hier spannen mannen de kroon (42 procent, tegenover 28 procent van de vrouwen).
Hoewel bijna driekwart van de werknemers over het algemeen tevreden is over hun loon, vindt slechts 67 procent het rechtvaardig tegenover dat van anderen. Bovendien zegt de helft dat hun loon niet in verhouding staat tot hun geleverde inspanningen. Opvallend: slechts een minderheid (13 procent) wil meer transparantie over wat hun collega’s verdienen.
“De resultaten van het onderzoek maken duidelijk dat werkgevers veel te winnen hebben bij het verbeteren van hun communicatie over verloning. Het gaat dan niet alleen om het duidelijker en begrijpelijker maken van de loonbrief, maar ook om het creëren van een open bedrijfscultuur, waarin gesprekken over salaris mogelijk zijn”, zegt Wim Van der Linden. “Loon is emotie, maar transparantie zonder context creëert wantrouwen. Echte transparantie draait niet om cijfers delen, maar om betekenis geven. Mensen willen voelen dat hun verloning rechtvaardig is en dat vraagt uitleg, niet enkel tabellen.”
LEES MEER OP HRSQUARE.BE
- Huisdieren op het werk: een goed idee?
- Zijn jonge werknemers minder weerbaar? 7 op 10 55-plussers vinden van wel
- Arbeidsmarkt koelt af: instroom jonge bedienden daalt met 14 procent
- Nieuwe cijfers: bijna 1 op de 3 werknemers in de gevarenzone voor burn-out
- Vlaamse kmo’s plannen opnieuw vaker aanwervingen
