Werkgevers kunnen proberen via financiële participatie hun personeel beter bij de onderneming te betrekken. We denken aan omzetbonussen, winstbewijzen, converteerbare obligaties en inschrijvingsrechten of aan aandelen die kosteloos of tegen verminderde prijs worden toegekend en natuurlijk aan aandelenopties. Al deze formules koppelen de beloning aan de prestaties van de werknemers als groep. “In het algemeen stellen we vast dat België, in tegenstelling tot andere Europese landen, geen globale reglementering biedt voor deze verschillende mechanismen”, besluiten Davain en Ectors. De wetgever heeft voor de aandelenopties wel een (laattijdige) bijzondere regeling in de personenbelasting ingevoerd, bij wet van 26 maart 1999.
De auteurs ontleden deze wet grondig en lichten ze toe. Ze bespreken de aspecten op het gebied van socialezekerheids- en arbeidsrecht en behandelen specifieke kwesties zoals de mogelijkheid om het stelsel dat door de voormelde wet is ingesteld niet te moeten toepassen en de consequenties van de wet bij impatriation (tewerkstelling in België) en expatriation (buiten België) en bij loonsplitsing over twee landen (salary split).
De wet van 26 maart 1999 heeft aandelenopties interessanter gemaakt omdat de kosten ervan beperkt blijven. De wet maakt namelijk een relatief lage waardering van het voordeel mogelijk. Ze vergroot ook de flexibiliteit van het stelsel. Theoretisch wordt het voor de ondernemingen mogelijk om het optieaanbod en de toekennings- en uitoefenvoorwaarden volledig te individualiseren.
Davain en Ectors waarschuwen ook voor een belangrijk nadeel van aandelenopties: “In werkelijkheid vergroot het wettelijk systeem van de aandelenopties de ongelijkheid van de werknemers op de arbeidsmarkt.”
