Redactie
In de eerste negen maanden van dit jaar zijn meer dan 5000 jobs gesneuveld in de Belgische technologiesector. Dat is het hoogste aantal in twaalf jaar. Technologiefederatie Agoria slaat alarm en vraagt de toekomstige federale regering voluit de kaart van de industrie te trekken.
Uit de nieuwe conjunctuurmonitor van Agoria blijkt dat de Belgische techsector enorm onder druk staat. Herstructureringen zorgen voor het hoogste aantal verloren jobs in twaalf jaar tijd: meer dan 5000 in de eerste negen maanden van 2024. En zowel binnen de Belgische technologische maakindustrie als in de IT-sector – normaal gezien sterkhouder – nam het aantal jobs af. De technologiesector ligt hiermee voor het eerst sinds 2020 niet meer op koers om zijn aandeel jobs te creëren richting het doel van 80 procent tewerkstellingsgraad in 2030.
Alarmfase rood
Voor Bart Steukers, CEO van Agoria, toont de donkerrode conjunctuurmonitor vooral dat er haast moet gemaakt worden van maatregelen die de industrie op de eerste plaats zetten: “Acht van de tien indicatoren van onze nieuwe conjunctuurmonitor staan op rood. We zitten op een scharniermoment: op alle beleidsniveaus moeten de nieuwe regeringen snel werk maken van beleid dat het juiste klimaat schept voor onze industrie. Daarom vragen we snel actie. De vorige federale regering ging all-in op koopkracht, de volgende moet all-in gaan voor onze industrie. Ze moet zonder enige gêne durven zeggen Industry First!”
De studiedienst van Agoria bekeek vijf indicatoren rond activiteit en vijf rond tewerkstelling voor de technologiesector en vergeleek die momentopname met een jaar geleden. De indicatoren kregen vervolgens een score van groen (positief/gunstig), over oranje (stabiel/neutraal) naar rood (slecht/ongunstig). De nieuwe conjunctuurmonitor toont aan dat, waar in 2023 op hetzelfde moment nog zeven indicatoren op groen stonden, een jaar later er maar liefst acht van de tien rood kleuren. Het gaat met name om de factoren omzet, marktaandeel, productiecapaciteit, orderboek, ondernemersvertrouwen, tewerkstelling, faillissementen & herstructureringen en tijdelijke werkloosheid. Op al deze facetten kleurt de monitor donkerrood.
Minder activiteit
De activiteit in de technologische maakindustrie daalde in de eerste jaarhelft sterk, met 8 procent op jaarbasis. De IT, de voorbije tien jaar goed voor een groei van om en bij de 6 procent, kende wel nog een groei van 2,5 procent. Nog slechter nieuws komt er bij het bestuderen van het marktaandeel van Belgische technologie in de export van alle Europese landen. Met 4,4 procent zakt dat aandeel tot een historisch dieptepunt.
Bovendien neemt de Europese export in zijn geheel ook al af. Bart Steukers trekt aan de alarmbel: “De Europese taart wordt kleiner en ook ons Belgische hapje van die taart wordt daarbinnen nóg eens kleiner. Als we geen kentering kunnen creëren, blijven er in de toekomst enkel nog wat kruimels over.”
De benutting van de productiecapaciteit geeft geen ander beeld. De Belgische technologiebedrijven draaien al bijna twee jaar op minder dan 80 procent van hun capaciteit. Een gevolg hiervan is dat bedrijven investeringen beginnen uit te stellen. Ook de bestelboeken blijken minder vol zitten – de sterkste daling in activiteit is er bij de machinebouw en in de automobielsector – en het ondernemersvertrouwen is verder gezakt. Voor Agoria is de conclusie dan ook duidelijk: de Belgische technologie verkeert in een crisis.
Voor het eerst in bijna vijf jaar creëerde de technologiesector in België bovendien netto geen jobs. Op jaarbasis verdwenen er zelfs bijna 6000 jobs. Zelfs in de IT-sector verwacht Agoria voor 2024 een krimp. Het aantal jobs verloren door herstructureringen piekt op zijn hoogste peil sinds twaalf jaar, met bijna 5000 geïmpacteerde jobs in de eerste negen maanden van 2024.
Ook het aantal bedrijven dat een beroep deed op tijdelijke werkloosheid steeg op jaarbasis sterk: van 3,9 procent begin 2023 naar 6,6 procent een jaar later. Het enige lichtpuntje: de vraag naar nieuwe arbeidskrachten blijft hoog. Er staan nog altijd bijna 15.000 vacatures open. Ongeveer 1 op 5 technologische bedrijven geeft aan dat de arbeidskrapte, met name voor technische profielen, hen parten speelt. Dat betekent dat ze meer zouden kunnen produceren als ze hun vacatures sneller ingevuld zouden krijgen.
“Competitiever worden”
“Al onze regeringen moeten onze bedrijven helpen competitiever te worden”, besluit Steukers. “Onze energie is nog altijd dubbel zo duur als voor de coronacrisis en tot vijf keer duurder dan in de VS. Onze loonkosthandicap blijft ons parten spelen. En ook de regeldruk blijft veel te hoog. Die hypothekeert nieuwe investeringen. De regering kan alvast starten met het schrappen van de Federal Learning Account. Tot slot moet de nieuwe federale regering innovatie, onderzoek en ontwikkeling blijven steunen. Die blijven de beste investering in toekomstige productiviteit en groei.”
LEES MEER OP HRSQUARE.BE
- WK op de werkvloer: hoe ga je ermee om?
- 6 op de 10 zelfstandigen blijven doorwerken als hun lichaam ‘stop’ zegt
- Pieter Timmermans: “Gelijk loon voor gelijk werk is prima, maar nieuwe richtlijn is een draak van administratieve complexiteit”
- Kennelijk onredelijk ontslag: het arbeidshof bevestigt de beperkte appreciatiemarge van de rechter in het kader van een reorganisatie
- 1 op de 3 werkende Belgen was het afgelopen jaar met ziekteverlof om mentale gezondheidsredenen