Deze uitspraak moet bekeken worden in de nasleep van een arrest van het Hof van Justitie van 14 mei 2019 (het arrest Deutsche Bank). In deze zaak oordeelde het Hof van Justitie dat ingevolge de Arbeidstijdenrichtlijn en het Handvest de lidstaten aan werkgevers de verplichting moeten opleggen om een objectief, betrouwbaar en toegankelijk systeem op te zetten waarmee de dagelijkse arbeidstijd van iedere werknemer wordt geregistreerd. Sinds dit arrest is het afwachten hoe de Belgische rechtbanken en -hoven hierop zouden reageren. De nationale rechters zijn namelijk verplicht de bestaande Belgische wetgeving te interpreteren in het licht van de rechtspraak van het Hof van Justitie.

De Franstalige arbeidsrechtbank van Brussel sloot zich voor de gevolgen van het arrest Deutsche Bank aan bij haar eerdere rechtspraak (van 17 september 2020 en 18 januari 2021): in het huidige Belgische recht is er geen algemene verplichting tot tijdsregistratie. De arbeidstijd moet enkel in bepaalde specifieke, wettelijk bepaalde gevallen worden geregistreerd. Zolang de Belgische staat zijn wetgeving niet heeft aangepast, is de rechtbank wel verplicht de bestaande wetgeving richtlijnconform te interpreteren, maar dit betekent niet dat de rechtbank een werkgever kan verplichten om een tijdsregistratiesysteem in te voeren. De Arbeidstijdenrichtlijn en de interpretatie die hieraan wordt gegeven door het Hof van Justitie maken vandaag geen deel uit van de interne rechtsorde en hebben geen rechtstreekse horizontale werking. Het principe van richtlijnconforme interpretatie van het nationaal recht heeft niet tot gevolg dat een algemeen systeem van verregaande controle van de arbeidstijd kan worden verplicht, omdat het in de eerste plaats aan de Belgische staat is een dergelijk systeem in te voeren.

De arbeidsrechtbank sprak zich ook uit over het arrest van het Arbeidshof van Brussel van 22 mei 2020, de eerste Belgische rechtspraak over een gelijkaardige vordering na het arrest Deutsche Bank. Het Arbeidshof was van oordeel dat er op de werkgever een verplichting rust om een systeem van tijdsregistratie op poten te zetten en dat bij gebrek aan dergelijk systeem, hij diende mee te werken aan de bewijslast. De arbeidsrechtbank van Brussel nuanceert deze uitspraak: de rechter benadrukt dat het om een zeer specifieke situatie ging, waarbij beide partijen werden gevraagd een standpunt in te nemen over deze problematiek, een vraag waarop de werkgever niet was ingegaan. Bijgevolg moest het Arbeidshof wel gehoor geven aan het standpunt van de werknemer. De arbeidsrechtbank besloot dat dit arrest niet van toepassing was.

De arbeidsrechtbank bevestigde dan ook het algemene principe, namelijk dat het aan de werknemer die overloon voor overuren vordert is om die overuren ook te bewijzen. Er is dus geen sprake van omkering van de bewijslast in het nadeel van de werkgever die niet over een tijdsregistratiesysteem beschikt.

Daarnaast bevestigde de rechter ook dat de vordering tot betaling van overloon tijdig moet worden ingesteld, dat wil zeggen na afloop van de maand waarin de werknemer beweert overuren te hebben gepresteerd, zodat de werkgever nog de mogelijkheid heeft om dit na te gaan.

In dit geval werd vastgesteld dat de werknemer de overuren niet (voldoende) kon bewijzen en dat zij bovendien tijdens de arbeidsrelatie nooit een vergoeding voor de overuren die zij beweerde gepresteerd te hebben had geëist.

De arbeidsrechtbank wees de vordering tot betaling van het overloon bijgevolg af als ongegrond.

Arbeidsrechtbank Brussel 25 februari 2021, AR 19/4686/A, onuitg.