Op de vraag of een op dominantie gebaseerde hiërarchie wel echt zo’n goed idee is voor de groep als geheel, zochten onderzoekers van de Rijsuniversiteit Groningen een antwoord. Onderzoek laat namelijk zien dat autoritaire leiders vaak niet het meest positief worden beoordeeld. Personen die lager in de hiërarchie staan, willen nog wel het gevoel hebben dat ze hun zegje kunnen doen en dat er naar hen wordt geluisterd. Een op dominantie gebaseerde hiërarchie zou daarom negatieve consequenties kunnen hebben voor de groep als geheel.
Dat blijkt ook het geval te zijn, leert het onderzoek naar de effecten van verschillende soorten hiërarchie op hoe teams in organisaties presteren. Daarin werd onder andere nagegaan of de invloedverschillen tussen teamleden groot of klein waren en of hiërarchieën gebaseerd zijn op dominantie dan wel op prestataties van teamleden. Hoewel dominantie vaak een voorspeller is van invloed op het individuele niveau en groepshiërarchie vaak op dominantie gebaseerd is, zijn er genoeg praktijksituaties waarin de invloedverdeling in de groep wordt gebaseerd op de prestaties van individuele teamleden.
De onderzoekers verzamelden data van 129 teams in verschillende organisaties. De resultaten laten zien dat op dominantie gebaseerde hiërarchieën slecht zijn voor de prestaties van teams als geheel. De redenering is dat deze hiërarchieën als negatief worden ervaren door teamleden en ze daarom niet gemotiveerd zijn om te luisteren naar degene die aan het roer staat. Voorts zijn degenen aan het roer niet de mensen die ook het beste weten wat er gedaan moet worden en hoe.
Deze bevinding bevestigt het negatieve beeld dat mensen soms hebben over hiërarchie. Maar niet elke hiërarchie wordt gedreven door dominantie. Het komt ook vaak voor dat hiërarchieën zijn gebaseerd op prestaties. De resultaten laten zien dat een sterke hiërarchie – dus duidelijke invloedverschillen tussen teamleden – juist kan leiden tot hogere teamprestaties, mits deze invloedverdeling gebaseerd is op de individuele prestaties van werknemers. Als de best presterende teamleden degenen zijn die bepalen wat er gebeurt in het team, en de minder presterende werknemers volgen, dan is een sterke hiërarchie uitermate effectief.
Bron: Rijksuniversiteit Groningen/rug.nl
