Met The Five Dysfunctions of a Team onder de arm trekken we naar professor Karlien Vanderheyden van de Vlerick Business School. Wat er nu ook alweer in dit boek staat? “De kern van zijn boodschap”, vat professor Vanderheyden samen, “is dat samenwerking in team cruciaal is, omdat die samenwerking erg veel impact heeft op de productiviteit, maar tegelijk ook dat dat samenwerken soms moeilijk loopt, omdat het afhankelijk is van een aantal zaken. Durven teamleden echt delen met elkaar? Zijn ze kritisch genoeg om met goede oplossingen te komen? Of er al dan niet vertrouwen is, het thema waar hij zijn boek mee begint, heeft zo veel impact op de vraag of mensen openstaan voor verandering, of ze feedback durven geven, of ze zich kwetsbaar durven opstellen… Dat zijn allemaal aspecten die in de toekomst alleen nog belangrijker zullen worden.”
Allemaal goed en wel, maar het boek is ondertussen wel al twintig jaar oud. Bovendien: Lencioni is geen academicus die zijn boek baseerde op gedegen kwantitatief onderzoek, maar een consultant die een boek schreef dat samenbrengt wat er op dat moment leefde. “Hij doet dat intuïtief, volgens mij, op basis van zijn ervaring. Er is geen enkele link naar de academische literatuur: geen referenties, geen case studies, niets van dat alles”, klinkt het in Gent. “Andersom wordt er in academische papers niet verwezen naar Lencioni. Hij heeft een grote impact gehad op de praktijk, maar in de academische literatuur is van Lencioni geen spoor te vinden.”
Universele valkuilen, maar achterhaalde remedies
En dus is de vraag: wat is de waarde van het boek vandaag? De vijf valkuilen, die houden vandaag nog steek, aldus Karlien Vanderheyden. Meer nog, ze wijst erop dat die vijf ook in andere modellen kunnen worden ondergebracht, wat wijst op een zekere universaliteit. Tegelijk is ze het niet eens met de opbouw van de vijf, als een piramide waarbij de ene steunt op de andere.
Een belangrijkere kritiek op The Five Dysfunctions of a Team gaat over de remedies die Lencioni naar voor schuift. Daar, zo geeft Vanderheyden aan, gaat hij wel eens uit de bocht, zeker als je het boek anno 2022 leest. Zo stelt hij bijvoorbeeld Meyers-Briggs (gekend van de Myers-Briggs Type Indicator – MBTI – die door de wetenschap al geruime tijd als ongefundeerd aan de kant wordt geschoven ten voordele van degelijke persoonlijkheidstesten, nvdr) voor als tool. “Sommige dingen die hij schrijft zijn wel oké, maar bij andere kan je je vragen stellen”, zegt ze. “Twintig jaar geleden stond men ook nog niet zo ver, natuurlijk, en dus kan je het hem soms moeilijk kwalijk nemen.”
Ze vervolgt: “Het boek is een goede leidraad om je eigen team te scoren – waar zitten we goed, waar niet? Lencioni geeft daarnaast een aanzet over hoe je dat dan kan aanpakken, al zijn er vandaag veel meer mogelijkheden dan wat hij beschrijft. Daar moet je als lezer wat creatiever en concreter zijn.”
Dit artikel verscheen eerder in onze rubriek Dumpen of (her)lezen, waarin we een klassiek managementboek opnieuw tegen het licht houden. Of we – volgens Karlien Vanderheyden – deze van Lencioni moeten (her)lezen, dan wel naar de ramsj brengen? Dat leest u in HR Square 208. Ontvangt u HR Square nog niet? Hier kan u lid worden.
