De onderzoekers erkennen dat ons systeem zijn goede kanten heeft. Ze wijzen onder meer op de dekkingsgraad van de bevolking door de verplichte ziekteverzekering, de vrije keuze van de patiënt en de toegang tot het gezondheidssysteem. Ze stippen echter eveneens enkele pijnpunten aan.
Zo vinden ze dat de evolutie van het budget beter beheerst moet worden. De uitgaven voor gezondheidszorg evolueren snel. De laatste jaren ligt de toename van deze uitgaven een stuk hoger dan de groei van het bbp. Enkel de VS, Zwitserland, Duitsland en Frankrijk besteden een nog groter deel van hun bbp aan gezondheidsuitgaven.
De toename van de gezondheidsuitgaven is op zich niet negatief, op voorwaarde dat de gevolgen ervan beheerst en gecontroleerd worden, wat volgens de onderzoekers niet het geval is. “De groeivoet is onhoudbaar in vergelijking met de evolutie van het Belgische bbp, de gezondheidszorg kannibaliseert de andere sectoren van de sociale zekerheid (onder andere de pensioenen) en de private financiering blijft maar stijgen”, aldus Marc De Vos en François Daue.
Ze verwachten dat het budget in de toekomst onvoldoende zal zijn, onder meer als gevolg van enkele belangrijke nieuwe uitdagingen waarvoor de gezondheidszorg de komende decennia staat: de evolutie van de levens- en consumptiegewoonten (overgewicht, ziekten als gevolg van roken,…), de toename van de chronische ziekten (kanker, diabetes, chronische ademhalingsziekten,…), de verlenging van de levensduur en de vooruitgang van de nieuwe technologieën en nieuwe behandelingen.
Een ander probleem is het gebrek aan een globale aanpak om de kwaliteit van onze gezondheidszorg te waarborgen. Het Belgische gezondheidsbeleid is al meer dan 30 jaar voornamelijk gericht op het budget. Het luik kwaliteit werd al te vaak verwaarloosd. “Er is heel weinig externe kwaliteitscontrole, wat in fel contrast staat met het kwaliteitsbeleid dat in andere landen wordt gevoerd”, zo stellen de onderzoekers.
Internationale vergelijkingen zijn dan ook niet lovend voor ons land. Zo bevindt België zich wat indicatoren als kindersterfte, perinatale sterfte of sterfte ten gevolge van borstkanker betreft tussen de 15de en 20ste plaats in een rangschikking van 28 ontwikkelde landen van het Health Consumer Powerhouse. Het meest opvallende voorbeeld zijn de jaarlijks ongeveer 110.000 gevallen van ziekenhuisinfecties, met tussen de 2500 en de 3000 doden en kosten die oplopen tot 116.322.800 euro voor extra ziektedagen als gevolg van deze infecties.
De studie waarschuwt voorts voor een tekort op het gebied van menselijke middelen (artsen, zorgassistenten,…) als gevolg van de quota en de gebrekkige uitwerking van geïntegreerde zorgnetwerken. Ook het gebrek aan aandacht voor preventie is een probleem. Volgens de Oeso-statistieken voor het jaar 2003 bedroegen de Belgische overheidsuitgaven voor ziektepreventie 28 euro per inwoner. Frankrijk besteedde datzelfde jaar 51 euro aan preventie, Nederland en Duitsland respectievelijk 58 euro en 67 euro.
Algemeen pleiten de onderzoekers voor een visie op middellange en lange termijn, zoals die bestaat in andere landen. Dat impliceert een globale evaluatie van het huidige systeem en de opmaak van een prioriteitenlijst voor de toekomst.
Bron: De Morgen, De Standaard. Zie ook: http://www.itinerainstitute.org
