Zodra een werkneemster haar werkgever ervan in kennis stelt dat ze zwanger is, geniet zij van een ontslagbescherming: de beëindiging van de arbeidsovereenkomst is vanaf dat ogenblik enkel en alleen nog toegelaten om redenen die vreemd zijn aan de lichamelijke toestand van de werkneemster. De bewijslast in geval van ontslag rust op de werkgever en is zeer zwaar, gelet op de strenge controle die de arbeidsgerechten hierop uitvoeren.

Logischerwijze gaat deze bescherming slechts in op het ogenblik dat de werkgever ‘kennis’ heeft van de zwangerschap. Dat het niet steeds eenvoudig is om te bepalen wanneer dat het geval is, blijkt uit een recent vonnis van de arbeidsrechtbank van Antwerpen (afdeling Hasselt).

Het staat op Facebook: het is geweten?

De situatie waarop het vonnis betrekking heeft, is vrij complex: een werkneemster is lange tijd arbeidsongeschikt. Door de organisatorische problemen die deze afwezigheid met zich meebrengt, beslist de werkgever de arbeidsovereenkomst te beëindigen met betaling van een opzeggingsvergoeding. Einde verhaal? Niet bepaald. Enige tijd na het ontslag ontvangt de werkgever een bericht van de vakbond van de werkneemster, met de mededeling dat het ontslag duidelijk verband houdt met de zwangerschap van de werkneemster. De vakbond vordert dan ook de betaling van de beschermingsvergoeding, gelijk aan zes maanden loon.

De werkgever antwoordt dat hij niet op de hoogte was van de zwangerschap, maar de werkneemster spreekt dat tegen: zij had haar zwangerschap aangekondigd op de sociale netwerksite Facebook en stelt dat de werkgever hierdoor ook op de hoogte was gebracht, omdat er verschillende van haar collega’s, alsook enkele leidinggevenden tot haar Facebook-vrienden zouden behoren.

Facebook niet ‘officieel’?

De arbeidsrechtbank van Antwerpen (afdeling Hasselt) volgde de argumentatie van de werkneemster echter niet. De arbeidsrechtbank brengt in herinnering dat het de werkneemster is die moet bewijzen dat zij haar werkgever, zijnde degene bekleed met het werkgeversgezag, op de hoogte heeft gebracht van haar zwangerschap.

De rechtbank was van oordeel dat de vermeldingen die door de werkneemster op Facebook werden geplaatst, niet bewijzen dat zij haar zwangerschap effectief heeft meegedeeld aan haar werkgever. De vermeldingen op zich kunnen volgens de rechtbank geenszins beschouwd worden als een officiële mededeling aan de werkgever.

De arbeidsrechtbank besluit dan ook dat de werkneemster niet bewijst dat zij haar werkgever op de hoogte heeft gebracht van haar zwangerschap, zodat er geen sprake kan zijn van enige schending van haar ontslagbescherming (vermits de werkgever niet eens wist dat de werkneemster zwanger was). Zij kan dan ook geen aanspraak maken op de beschermingsvergoeding.

Werkgever die (officieel) op de hoogte is, draagt zelf bewijslast

Uit het besproken vonnis blijkt dat de ontslagbescherming pas begint te lopen zodra de werkneemster haar zwangerschap daadwerkelijk heeft meegedeeld aan haar werkgever. Het feit dat enkele collega’s op de hoogte zijn, is onvoldoende indien deze personen niet bekleed zijn met werkgeversgezag. Zelfs een kennisgeving/bericht via een sociale netwerksite (zoals Facebook) is volgens de arbeidsrechtbank van Antwerpen niet voldoende als bewijs van de vereiste ‘kennis’ in hoofde van de werkgever.

Dit vonnis doet uiteraard geen afbreuk aan het feit dat een ontslag van een zwangere werkneemster – in de veronderstelling dat de werkgever weet dat de werkneemster zwanger is – doorgaans zeer riskant is voor de werkgever. De bewijslast is immers zeer zwaar.

Arbeidsrechtbank van Antwerpen, afdeling Hasselt, 9 oktober 2014, AR 13/2149/A