Pesterijen op het werk kunnen leiden tot strafvervolging

Arbeidsrecht
Op basis van de Welzijnswetgeving heeft het slachtoffer onder meer de mogelijkheid om een interne procedure op te starten binnen de onderneming. Hij of zij kan evenwel ook opteren om een gerechtelijke procedure aanhangig te maken. Zo kan, bijvoorbeeld, een vordering tot staken worden ingesteld en/of een schadevergoeding worden gevorderd.

In de media is recentelijk benadrukt dat pesterijen in bepaalde gevallen zelfs kunnen leiden tot strafvervolging en dit niet alleen van de daders, maar ook van de werkgever, indien deze manifest nalatig is geweest. In een recent arrest heeft het Hof van Cassatie een invulling gegeven van het strafrechtelijk begrip (in dat geval is er sprake van ‘belaging’), waarmee wordt verduidelijkt wanneer er al dan niet sprake is van een misdrijf.

Het misdrijf ‘belaging’

De case handelde over een werkneemster die meende het slachtoffer te zijn van pesterijen op het werk. Ze stelde dat ze onterecht negatieve evaluaties had gekregen, dat ze door haar overste bruusk (met geweld) aan de deur werd gezet en dat haar overste er ook voor gezorgd had dat haar tijdelijk contract niet verlengd werd. De betrokken werkneemster legde hiervoor een strafklacht neer tegen haar hiërarchische overste op grond van het misdrijf ‘belaging’.

‘Belaging’ wordt in het Strafwetboek omschreven als “het belagen van een persoon terwijl men wist of had moeten weten dat hij door zijn gedrag de rust van de betrokken persoon ernstig zou verstoren.” De Kamer van Inbeschuldigingstelling oordeelde in casu dat de rust van de werknemer wel degelijk werd verstoord, maar niet op een voldoende ernstige wijze, opdat de handelingen gekwalificeerd konden worden als belaging. Bijgevolg oordeelde de Kamer van Inbeschuldigingstelling dat de zaak niet verwezen moest worden naar de strafrechter – en dus dat de beweerde ‘dader’ niet diende te worden vervolgd.

‘Zonder redelijke verantwoording’

De werkneemster was het hiermee niet eens en tekende cassatieberoep aan tegen het arrest. Het Hof van Cassatie verduidelijkte dat het onvoldoende is dat het (beweerde) slachtoffer het gedrag van de hiërarchische overste zelf ervaren had als een verstoring van haar rust. Opdat er sprake zou kunnen zijn van ‘belaging’, is volgens het Hof van Cassatie vereist dat er sprake is van een objectief foutief gedrag, dat daarenboven doelbewust wordt gesteld om de rust van het slachtoffer ernstig te verstoren en dit zonder enige redelijke verantwoording.

Dit arrest van het Hof van Cassatie geeft een duidelijke invulling van het strafrechtelijk begrip ‘belaging’, waaruit blijkt dat niet elk geval van pesterijen op het werk vatbaar is voor strafvervolging. Het (burgerrechtelijk) begrip ‘pesterijen op het werk’ is immers veel ruimer geformuleerd, nu het volstaat dat er sprake is van een foutief gedrag dat als gevolg heeft dat het slachtoffer zich gekrenkt voelt, zonder dat de handelingen werkelijk met dit doel gesteld moeten worden.

Gelet op de interpretatie van het Hof van Cassatie, kan er van het misdrijf ‘belaging’ slechts sprake zijn indien er een intentioneel element aanwezig is in hoofde van de dader (of mededader). Handelingen en/of uitspraken die kwetsende gevolgen hebben voor een werknemer, zonder dat ze met dit doel werden gesteld, kunnen dus eventueel wel als ‘pesterijen op het werk’ worden beschouwd, maar niet als ‘belaging’ in de zin van het Strafwetboek.

Hof van Cassatie, 8 september 2010, N°P.10.0523.F

Senior Accountant

KoWala Productions

Aanmelden

Als lid van HR Square hebt u ook de mogelijkheid de digitale versie alsook de archieven van het tijdschrift te raadplegen via onze website.

Keynote

Eva Geluk

Antwerp Management School

La professeure Eva Geluk est titulaire de la chaire « Mental Health at Work » à l’Antwerp Management School. Elle est une experte très sollicitée dans les domaines du bien-être, de la prévention du burn-out et de la réintégration après une absence de longue durée.

Dans cette intervention, elle aborde en détail le bien-être mental et le rôle souvent négligé des dirigeants dans ce domaine. Comment veiller à ce que les collaborateurs se sentent bien dans leur peau ? Quelles sont les bonnes et les mauvaises pratiques qui renforcent ou, au contraire, sapent le bien-être mental des collaborateurs (et de leurs dirigeants) ? Et quel rôle revient aux responsables des ressources humaines ?

S’appuyant sur un cadre de référence scientifique et de nombreux exemples tirés de la pratique (Eva a interrogé plus de 70 cadres, responsables RH et employés dans le cadre de ses recherches), elle présente à Corporate Wellbeing le meilleur des deux mondes.

Workshop

Loïc Vlassakoudis

Vivalia

Loïc Vlassakoudis est Directeur des Ressources Humaines chez Vivalia, l’organisation intercommunale luxembourgeoise qui regroupe 7 sites hospitaliers, une polyclinique et des différentes maisons de repos. Situé entre le Grand-Duché et la France, et dans un secteur où la guerre des talents fait déjà rage, Loïc va expliquer comment Vivalia parvient néanmoins à attirer et à fidéliser une équipe motivée, pour qui satisfaction au travail et bien-être sont des priorités.

Workshop

Pierre Leman

Cliniques universitaires Saint-Luc

Politique de gestion de l’absentéisme à Saint-Luc face à la nouvelle règlementation

Le secteur des soins de santé est traditionnellement confronté à des taux d’absentéisme élevés, ce qui n’est pas une fatalité ni une réalité au sein des Cliniques universitaires Saint-Luc. Par ailleurs, un ensemble de nouvelles mesures et obligations en la matière sont entrées en vigueur.  Dans ce cadre, un projet pilote a été lancé en 2025 à Saint-Luc afin de mieux gérer l’absentéisme au travers de sa politique « Cultiver le lien » et de ses outils. Fort de son succès, l’hôpital a décidé de déployer sa nouvelle approche à l’échelle de toute l’institution dès 2026.  Dans son keynote,  Pierre Leman, Directeur des Ressources Humaines aux Cliniques universitaires Saint-Luc, présentera en détail cette nouvelle politique de gestion de l’absentéisme.

Ben jij klaar om helemaal mee te zijn in de wereld van HR? HR Square Nieuwsbrief brengt je tweewekelijks een overzicht van de belangrijkste feiten, trends en gebeurtenissen in HR-land.

Bovendien krijg je een handige lijst van must-attend HR-events, zodat je niets hoeft te missen.

Gratis in je mailbox. Het enige wat je hoeft te doen is je registreren!