Risicoadviseur Aon analyseerde honderden dossiers van langdurig ziekteverzuim tussen 2011 en 2013 in Nederland. Daaruit blijkt dat werkgevers de neiging hebben om te focussen op de medische oorzaken. Zo negeren ze dat er niet zelden ook niet-medische oorzaken zijn.
Bij ziekteverzuim van langer dan vier weken is 61% van de gevallen zelfs het gevolg van niet-medische oorzaken. Dan gaat het vaak om privéproblemen zoals een scheiding, al kan het evengoed gaan om werkgebonden zaken zoals een conflict op de werkvloer of een gebrek aan motivatie.
Mantelzorg kan leiden tot langdurig verzuim
Het woord ‘privéprobleem’ roept al gauw een zeer negatieve connotatie op, maar moet in een ruimer kader gezien worden. Zo blijkt nogal wat (langdurig) verzuim te wijten te zijn aan mantelzorg aan familie in de eerste en tweede lijn. Bij vrouwen is dat drie keer zo vaak een oorzaak van afwezigheid (0,9%) als bij mannen (0,3%).
Vooral bij veertigplussers wordt dat vastgesteld. De zorg voor hulpbehoevende familieleden (bijvoorbeeld ouders) wordt voor sommigen als het ware een tweede job. Aon adviseert om ook in dat geval goed te overleggen met de werknemers. Als de werkgever de nodige ruimte laat voor zorgverlof, kan langdurig ziekteverzuim voorkomen worden.
Preventie is méér dan promotie voor gezonde levensstijl
De werkgever kijkt dus beter met een bredere invalshoek naar de verzuimproblematiek. Zeker nu zowel in Nederland, als binnenkort ook in België, de werkgevers meer zullen opdraaien voor de kosten van ziekteverzuim, maken ze maar beter werk van een degelijk (preventie)beleid. Dat gebeurt nu al wel, maar doorgaans blijft het bij al dan niet verdienstelijke campagnes voor een beter eetpatroon of een gezonde levensstijl. De analyse maakt duidelijk dat dit niet volstaat. Er is dringend meer aandacht nodig voor privéproblemen, in het grootste besef vanzelfsprekend dat een werkgever zich dan onvermijdelijk op een delicaat terrein begeeft.
Bespreek privéproblemen
Het is dan ook begrijpelijk dat werkgevers erg terughoudend zijn in het bespreken van privéproblemen van medewerkers. Toch gaat het hen wel degelijk aan, juist omdat het werk eronder lijdt en ook de andere medewerkers er hinder van ondervinden. Aon raadt aan tijdig en in alle openheid de probleemsituatie te bespreken. Meestal is dat de enige manier om erger te voorkomen.
Bespreek de persoonlijke situatie op het werk én daarbuiten, raden de onderzoekers aan. Alleen al de oprechte aandacht voor een mens kan heel wat verzuim voorkomen. Het kost wel tijd, want een standaardgesprek is niet voldoende. Om mensen echt te helpen, is maatwerk nodig. Dat betekent ook dat het verzuimbeleid maatwerk wordt.
Ook kleine aanpassingen kunnen helpen
De werkgever hoeft niet noodzakelijk oplossingen voor te stellen. Dat kan ook meestal niet. Wel kan een attente werkgever vaak helpen met kleine ingrepen. Neem nu iemand die door een echtscheiding financieel krap bij kas zit. De werkgever kan dan voorstellen om zijn dure bedrijfswagen te vervangen door een goedkopere leasing, wat een weerslag heeft op het nettoloon. Dergelijke beetjes kunnen wel degelijk helpen én tonen de goede wil van de werkgever. Het zal ook de betrokkenheid en motivatie beslist ten goede komen.
Relaties en verzuimkosten
Als werkgevers het probleem negeren, lopen de kosten van het ziekteverzuim al snel op, stelt Aon. Een zware echtscheiding van een goede medewerker kan tot een verzuimdossier leiden dat de werkgever al gauw meer dan 30.000 euro kost, zo berekenden de onderzoekers. Langdurig verzuim als gevolg van relatieproblemen komt bij mannen en vrouwen overigens even vaak voor, maar vrouwen verzuimen in die gevallen gemiddeld 130 dagen langer, zo stellen ze ook nog vast.
Bron: PW De Gids (pwdegids.nl)
