“Wat leefden ze eenvoudig toen. In simp’le huizen tussen groen. Met boerenbloemen en een heg. Maar blijkbaar leefden ze verkeerd. Het dorp is gemoderniseerd. En nou zijn ze op de goede weg. Want ziet, hoe rijk het leven is. Ze zien de televisiequiz. En wonen in betonnen dozen.”
Die verzen plukken we uit ‘Het dorp’ van Wim Sonneveld (met een knipoog naar ‘La Montagne’ van Jean Ferrat). We hebben getracht die zachte melodie met deze onwaarschijnlijk melancholisch gestemde dichtregels te promoten aan millennials, maar dat lijkt vergeefse moeite. Sonneveld dan maar verkopen als een rapper in slow motion? Ook verkeerd, vandaag kan immers alles, zolang het maar niet ‘slow’ is (tenzij in marketing voor ouderwets verpakte streekproducten en restaurants met splinterige tafels).
Wie niet meewaait met de tijd, leeft dus verkeerd. Je zal maar in je zonnepanelenloze fermette bedaard een boek zitten lezen in plaats van gezwind te scrollen op je tablet in je passiefloft. Is dat hetzelfde als iemand selecteren via het spellen van een sollicitatiebrief, een schriftelijke test en een stevig interview in plaats van de nieuwste snufjes in artificiële intelligentie in te zetten? Is dat hetzelfde als een HR-afdeling die people-analytics plompverloren negeert? Hoe snel moet je mee met de nieuwe tijd? De vraag luidt wanneer je verkeerd ‘leeft’ en niet of je verkeerd ‘leefde’.
Al roept ‘verkeerd leven’ vandaag ook een heel andere connotatie op. Uitentreuren krijgen we te horen dat we de verkeerde dingen eten, dat we de verkeerde vervoersmiddelen kiezen, dat we ons verkeerd ontspannen, dat we zelfs verkeerd ademen. Ook op het werk worden we er om de oren mee geslagen (en werd de snoepmand verdorie vervangen door een fruitkorf). Misschien is dat allemaal goed bedoeld, maar finaal komt het neer op een radicale culpabilisering. Als je ziek wordt, is het je eigen schuld. Als je stress hebt, is het je eigen schuld. Als je niet mee kan, is het je eigen schuld. Je moet maar niet verkeerd leven. Zelfs als het klimaat naar de knoppen is, is het je schuld. Of een hopeloos vervuilde zee? Jouw schuld, je moest je boodschappen maar niet in een plasticzak stoppen.
Natuurlijk zijn campagnes noodzakelijk om lijf, leden en klimaat te redden. Alleen zetten ze de deur open voor een culpabilisering die overal dreigt binnen te dringen. Bespottelijke carrière? Eigen schuld. Werkloos? Eigen schuld. Gaat er straks niemand meer te kort door de bocht?
Dit is het voorwoord van Luc De Decker in HR Square 181 (juni 2018). Wilt u het volledige nummer lezen? Dat kan door lid te worden van HR Square. U ontvangt dan niet alleen het tijdschrift, maar hebt ook toegang tot de website met het hele archief én u geniet stevige prijsreducties op tal van hoogst interessante evenementen, ook op de HR Square Seminaries, HR Square Masterclass en HR Square Conference. Hoe wordt u lid? Ga naar www.hrsquare.be of contacteer Nathalie Dierickx, [email protected], 0474 97 07 43.
