Organisatiepsychologen van de Universiteit van Amsterdam, Radboud Universiteit, University of Tampere in Finland en de Rijksuniversiteit Groningen onderzochten de invloed en langetermijneffecten van uitdagende werkeisen, zoals werkdruk en cognitieve eisen, en belemmerende werkeisen, hier gedefinieerd als baanonzekerheid, op de door werknemers zelf gerapporteerde werkprestatie.

Wat bleek? Er is een positieve relatie tussen uitdagende werkeisen en prestaties over een periode van een jaar. Dat geldt zowel voor taakprestatie of taken in de functieomschrijving als voor contextuele prestatie of gedrag buiten de werktaken, bijvoorbeeld het helpen van een collega. Anders geformuleerd, als werknemers een hoge werkdruk ervaren, hoeft dat niet te resulteren in slechtere prestaties, het kan ook leiden tot betere prestaties.

De onderzoekers vonden echter geen verband tussen baanonzekerheid en werkprestatie over een periode van een jaar. Al betekent dit volgens hen niet dat baanonzekerheid ‘goed’ is voor de prestatie. “Baanonzekerheid kan alsnog een negatief effect hebben op prestatie, maar in ons onderzoek vonden we geen relatie”, benadrukken de onderzoekers.

Piekeren

Er is ook een positieve relatie gevonden tussen uitdagende werkeisen en vrijetijdsactiviteiten die tot herstel leiden. Aandacht voor herstel is ook positief gerelateerd aan latere taakprestatie. Toch zorgen uitdagende werkeisen, zoals een hoge werkdruk, tot meer piekeren. Dit zorgt ervoor dat werknemers minder goed herstellen in hun vrije tijd en ook slechter slapen.

Piekeren is een belangrijk mechanisme in de relatie tussen uitdagende werkeisen en herstel- en slaapindicatoren. “We kunnen besluiten dat uitdagende werkeisen niet per se ongunstig hoeven te zijn voor werkprestaties of herstel, zolang werkgevers en werknemers aandacht besteden aan voldoende mogelijkheden voor herstel tijdens en na de werktijd en piekeren proberen te voorkomen, of in ieder geval zo veel mogelijk beperken”, stellen de onderzoekers.

Het meerjarige onderzoek werd uitgevoerd onder bijna duizend Finse werknemers, vooral werkzaam in onderwijs, administratie en IT (zogenoemde ‘knowledge workers’).

Bron: Universiteit van Amsterdam