De jaarlijkse Securex-whitepapers over absenteïsme en personeelsverloop tonen het duidelijk aan: de impact van tijdelijke contracten op deze belangrijke HR-indicatoren was in 2014 opzienbarend. Sinds kort stijgt het aantal tijdelijke contracten ten opzichte van de ‘vaste’. Luidt die evolutie de teloorgang in van het vast contract? Wellicht wel, maar niet op korte termijn. En wel om de volgende redenen:
:: De Belgische werknemer (ook de jongere) houdt van zekerheid en stabiliteit. Een onderzoek van Marc Elchardus (VUB) toonde dit in 2014 nog omstandig aan.
:: De kloof tussen België en de rest van Europa: volgens Eurostat werkte in België in 2013 amper 6,6% van de bevolking met een tijdelijk contract. En dit cijfer evolueert over de jaren heen nauwelijks Het Europees gemiddelde bedroeg in 2013 ruim 12%.
:: De ‘technostress’: mensen hebben in het huidige klimaat van automatisering en permanente kennisvernieuwing meer dan ooit angst om hun job te verliezen en schatten hun interne en externe ‘employability’ algemeen genomen (té?) laag in.
‘Actieve’ jobs
De contractuele en temporele flexibiliteit (zie Over werk 1/2015) waarvan sommigen dromen, is niet iets voor morgen. Wat niet wegneemt dat de toekomst van het werk ligt in projectwerk. Vandaag vormt een vast contract vaak psychologisch een troef voor jobzekerheid. Maar werkzekerheid is een ander paar mouwen en vraagt om permanente kennisvernieuwing en uitdaging in de job. Zo’n ‘actieve’ job (Karasek) maakt iemand niet alleen sterker in de huidige functie, maar bereidt hem bovendien voor op een volgende loopbaanstap, desnoods bij een andere werkgever. En net daar wringt vaak het schoentje en begint de vicieuze cirkel: organisaties willen graag werknemers aan zich binden en werknemers vragen enkel een vast contract in ruil zonder verdere garanties of eisen (van bijvoorbeeld ontwikkelingskansen).
Net daarom hopen we dat het vast contract minder vaak de regel zal gaan vormen en dat meer mensen kiezen voor ondernemerschap in lijn met hun talenten en passies. In deze volatiele tijden waarin organisaties steeds meer knowhow inhuren op het moment dat ze die nodig hebben, is dat geen utopische gedachte.
