Met haar proefschrift over het verschil in carrièrekansen tussen mannen en vrouwen promoveerde Irene de Pater vorige week aan de universiteit van Amsterdam. Ze ondervroeg werknemers, stagiairs en medewerkers van managers en ensceneerde enkele werksituaties. In een eerste fase van het onderzoek moest een aantal mannen en vrouwen uit tien voorgelegde taken de opdrachten kiezen die ze in een werksituatie zouden willen uitvoeren. Van die tien taken waren er drie zeer uitdagend en zeven minder uitdagend. “Hoewel ze zich even bekwaam vonden als hun mannelijke collega’s, kozen vrouwen minder uitdagende opdrachten dan mannen”, stelt Irene de Pater vast. “Ze zeiden dat ze het risico op falen wilden vermijden, terwijl de mannen aangaven dat ze hun capaciteiten wilden tonen. Vrouwen spelen op zeker door taken te kiezen waarvan ze weten dat ze er goed in zijn. De mannen tonen meer lef en willen vooral aanzien verwerven.”
Uit dezelfde groep stelde de Pater vervolgens verschillende man-vrouwkoppels samen van personen die eerst voor dezelfde taken hadden gekozen. Zij moesten onder elkaar uitmaken wie wat zou doen. Hier bleek opnieuw dat de mannen de uitdagende opdrachten naar zich toe trokken, terwijl de vrouwen genoegen namen met de mindere klussen. “Met dezelfde motivatie: de angst om onderuit te gaan”, besluit de psychologe.
In een apart onderzoeksdeel sprak de Pater met stagiairs: “Ook hier nemen de mannen vaker uitdagende taken op dan vrouwen omdat ze zich pro-actiever gedragen: ze zoeken zelf meer kansen op om zich te onderscheiden en nemen meer initiatief. Het is wel zorgwekkend dat dit fenomeen zich al voordoet bij studenten. Hoe meer uitdagingen iemand aangaat, hoe bekwamer hij wordt en hoe meer zelfvertrouwen hij krijgt.”
Dat de resultaten van haar onderzoek het verschil verklaren in carrièrekansen tussen mannen en vrouwen, is volgens de Pater wel zeker: “Eerdere studies toonden al aan dat uitdagende ervaringen een positieve invloed hebben op promotiekansen. De verschillen die wij hebben vastgesteld kunnen de ondervertegenwoordiging van vrouwen in seniorposities verklaren.”
