Wanneer geldig een beëindigingsovereenkomst ondertekenen?

Rechtspraak

Dorien Vandeput, Advocaat-Medewerker, Claeys & Engels

Wanneer de arbeidsovereenkomst een einde neemt, geeft dit al eens aanleiding tot discussies tussen de werkgever en de (voormalige) werknemer. Gelukkig eindigen deze discussies niet altijd in de rechtbank. Regelmatig komen de partijen uiteindelijk tot een vergelijk. Om hun afspraken te bekrachtigen, wordt dan een beëindigingsovereenkomst gesloten. Door de ondertekening van dergelijke overeenkomst willen partijen er ook zeker van zijn dat de andere partij geen vordering meer kan instellen tegen hen. Toch gebeurt het dat er – ondanks de ondertekende overeenkomst – alsnog naar de rechtbank wordt gestapt door een van de partijen. Het tijdstip van de ondertekening van de overeenkomst is dan van belang.

Het arbeidsrecht is van dwingend recht, waardoor werknemers niet op voorhand afstand kunnen doen van hun rechten. Dit betekent dat een werknemer maar afstand van zijn of haar rechten (om bijvoorbeeld een aanvullende opzeggingsvergoeding of een vergoeding wegens kennelijk onredelijk ontslag te vorderen) kan doen van zodra de arbeidsovereenkomst een einde neemt. Wanneer het gaat om een beëindiging van de arbeidsovereenkomst met onmiddellijke ingang en betaling van een opzeggingsvergoeding, kan afstand van recht worden gedaan van zodra het ontslag werd doorgevoerd.

Eerder dit jaar heeft de Franstalige arbeidsrechtbank Brussel zich moeten uitspreken in een zaak waar een werkneemster de geldigheid van de beëindigingsovereenkomst die ze met haar voormalige werkgever had gesloten, betwistte.

De werkneemster werd tijdens een gesprek van 19 december 2019 geïnformeerd dat de werkgever zich genoodzaakt zag om een einde te maken aan haar arbeidsovereenkomst met onmiddellijke ingang en betaling van een opzeggingsvergoeding. De werkneemster ondertekende tijdens dit gesprek de beëindigingsovereenkomst die haar werd voorgelegd. De aangetekende ontslagbrief werd pas enkele dagen later verzonden op 23 december 2019. De werkneemster greep dit feit aan om in te roepen dat – op het moment dat zij de overeenkomst ondertekende – nog niet formeel een einde was gesteld aan haar arbeidsovereenkomst. Zij kon dan ook niet geldig afstand doen van haar rechten. Uit de uitspraak kan niet afgeleid worden of de ontslagbrief verwees naar het ontslaggesprek.

De arbeidsrechtbank brengt in herinnering dat een ontslag met onmiddellijke ingang en betaling van een opzeggingsvergoeding niet onderworpen is aan vormvereisten. Dit is anders voor een ontslag met een te presteren opzeggingstermijn of een ontslag om dringende reden. Uiteraard moet de werknemer eerst geïnformeerd worden van het ontslag. De arbeidsrechtbank bevestigt ook dat – ingeval van een ontslag moet onmiddellijke ingang – een beëindigingsovereenkomst gesloten kan worden van zodra het ontslag werd gegeven. Vanaf dat ogenblik kan een werknemer geldig afstand doen van zijn of haar rechten.

De werkneemster had zelf uiteengezet dat het gesprek aangevat werd met de mededeling dat er sprake was van moeilijke economische omstandigheden en dat de werkgever moest overgaan tot ontslag. Nadien werd de beëindigingsovereenkomst voorgelegd en heeft de werkneemster deze ondertekend voor akkoord. Ook in de overeenkomst zelf staat te lezen dat de werkgever eerst is overgegaan tot ontslag en dat partijen vervolgens hun wederzijdse rechten en plichten met betrekking tot hun arbeidsrelatie en de beëindiging ervan onherroepelijk hebben vastgelegd door ondertekening van de overeenkomst.

De rechtbank komt dan tot het besluit dat de overeenkomst werd gesloten op een moment waarop de werkneemster op de hoogte was van het einde van haar arbeidsovereenkomst met onmiddellijke ingang. Zij kon dus geldig afstand doen van haar rechten en niet langer een vordering instellen voor de rechtbank.

Deze zaak toont aan dat werknemers nog steeds een procedure kunnen opstarten, ook al hebben ze een beëindigingsovereenkomst ondertekend. Deze zaak had er wellicht niet geweest indien de ontslagbrief op dezelfde dag dan het ontslag(gesprek) aangetekend was verstuurd. Hoewel er geen vormvereisten gelden voor een ontslag met onmiddellijke ingang, is het – om bewijsredenen – aangewezen om het ontslag schriftelijk te bevestigen. Dit gebeurt veelal via aangetekende brief. We raden steeds aan om deze brief aangetekend te versturen op dezelfde dag dan het ontslaggesprek om discussies te vermijden. Deze zaak bevestigt dat dit inderdaad de aangewezen manier van werken is. Er wordt in de ontslagbrief ook best verwezen naar het ontslaggesprek dat er is geweest.

Arbrb. Brussel (FR), 11 januari 2022, 20/3163/A

Diensthoofd Talentontwikkeling

Motena

Diensthoofd Administratie & Payroll – Motena

Motena

Account Manager HR Square

HR Square
HR Square

Aanmelden

Als lid van HR Square hebt u ook de mogelijkheid de digitale versie alsook de archieven van het tijdschrift te raadplegen via onze website.

Keynote

Miriam Garando

Acerta

Miriam Garando a acquis une expertise de plus de 10 ans dans les ressources humaines, avec une expérience approfondie dans les domaines suivants : Assessment & Development centers, outplacement, formation individuelle et de groupe aux soft skills, facilitation en intelligence collective, Change Management et leadership.

Depuis 2024, Miriam a rejoint le groupe Acerta en tant que Consultante Senior. Enthousiasmée par l’accompagnement des personnes et organisations dans leurs talents et compétences, elle accompagne des projets RH tant dans le secteur privé que public. Sa mission est de concilier les objectifs organisationnels et individuels pour accompagner au mieux la croissance. Chaque entreprise est unique. Raison pour laquelle Miriam déploye créativité et flexibilité pour répondre aux besoins réels des clients, qui naviguent dans un monde toujours plus changeant et incertain.

Workshop

Loïc Vlassakoudis

Vivalia

Loïc Vlassakoudis est Directeur des Ressources Humaines chez Vivalia, l’organisation intercommunale luxembourgeoise qui regroupe 7 sites hospitaliers, une polyclinique et des différentes maisons de repos. Situé entre le Grand-Duché et la France, et dans un secteur où la guerre des talents fait déjà rage, Loïc va expliquer comment Vivalia parvient néanmoins à attirer et à fidéliser une équipe motivée, pour qui satisfaction au travail et bien-être sont des priorités.

Workshop

Pierre Leman

Cliniques universitaires Saint-Luc

Politique de gestion de l’absentéisme à Saint-Luc face à la nouvelle règlementation

Le secteur des soins de santé est traditionnellement confronté à des taux d’absentéisme élevés, ce qui n’est pas une fatalité ni une réalité au sein des Cliniques universitaires Saint-Luc. Par ailleurs, un ensemble de nouvelles mesures et obligations en la matière sont entrées en vigueur.  Dans ce cadre, un projet pilote a été lancé en 2025 à Saint-Luc afin de mieux gérer l’absentéisme au travers de sa politique « Cultiver le lien » et de ses outils. Fort de son succès, l’hôpital a décidé de déployer sa nouvelle approche à l’échelle de toute l’institution dès 2026.  Dans son keynote,  Pierre Leman, Directeur des Ressources Humaines aux Cliniques universitaires Saint-Luc, présentera en détail cette nouvelle politique de gestion de l’absentéisme.

Ben jij klaar om helemaal mee te zijn in de wereld van HR? HR Square Nieuwsbrief brengt je tweewekelijks een overzicht van de belangrijkste feiten, trends en gebeurtenissen in HR-land.

Bovendien krijg je een handige lijst van must-attend HR-events, zodat je niets hoeft te missen.

Gratis in je mailbox. Het enige wat je hoeft te doen is je registreren!