De functie bestaat gewoon niet meer. De kleinere zelfsturende teams hebben geen chef meer, zij worden begeleid door een teamcoach. Onder meer hierover had HR Square een gesprek met algemeen directeur Katlyn Colman en personeelsdirecteur Danielle Van Landuyt. 

In het recent gepubliceerde boek ‘De naakte waarheid over zelfsturing’ (LannooCampus, 2016) brengen Colman, Van Landuyt en nog twee collega-directeurs (zorgdirecteur Katalien Dendooven en directeur zorgexpertise en externe samenwerking Mia De Caluwé) het verhaal van het langdurige veranderingsproces van het zorg-bedrijf dat van start ging in 2011 en vandaag een inspirerend voorbeeld kan zijn. Al is het werk ongetwijfeld nooit af.

Omdat we het in deze nieuwsbrief kort moeten houden, beperken we ons tot een citaat uit het boek over een markant aspect van zelfsturing. Twee hiërarchische lagen werden weggeknipt, waaronder die van de hoofdverpleegkundigen.

De auteurs: “Vroeger werkte Wit-Gele Kruis met dertig hoofverpleegkundigen en twee regiocoördinatoren. Elke hoofdverpleegkundige leidde een vrij grote afdeling van verpleegkundigen en zorgkundigen. Met de omschakeling naar kleine, zelfsturende teams, verdween de functie van hoofdverpleegkundige. De teams van vandaag zijn klein, werken zelfsturend en hebben niet langer een leidinggevende. Dit was zonder twijfel een van de moeilijkste punten in de transitie. We zijn hiermee dan ook met heel veel zorg omgegaan.” 

De verrassing 

“In oktober 2013 krijgen de hoofdverpleegkundigen toelichting bij het nieuwe organogram voor het zorgdepartement. Op dat ogenblik horen ze expliciet dat hun functie zal ophouden te bestaan in Wit-Gele Kruis. Hoewel de nieuwe functie van teamcoach helemaal anders is, krijgen de hoofdverpleegkundigen voorrang om hiervoor te solliciteren. Zij krijgen een duidelijk profiel van de functie van teamcoach en kunnen enkele maanden nadenken of zij zullen instappen in het opleidingstraject tot teamcoach.

Tijdens die periode heeft elke hoofdverpleegkundige een gesprek met de zorgdirecteur. Het is een open gesprek zonder finale beslissingen of consequenties. Iedere hoofdverpleegkundige krijgt de kans zich uit te spreken over de persoonlijke twijfels, angsten en bezorgdheden.

Daarnaast staan drie psychologen ter beschikking voor een gesprek met de hoofdverpleegkundigen indien zij daar behoefte aan hebben. Tevens krijgen ze een sjabloon voor zelfevaluatie en er wordt een extern assessment georganiseerd. Het is niet de bedoeling dat de directie al onmiddellijk een beslissing neemt op basis van het eerste assessment. Het is een hulpmiddel voor de potentiële kandidaten om te beslissen of ze de stap naar de nieuwe functie van teamcoach zullen zetten.” 

De helft wil coach worden 

“Uiteindelijk stappen vijftien van de dertig hoofdverpleegkundigen in een opleidingstraject tot teamcoach dat over twee jaar loopt. (…) Tijdens deze opleiding werken de teamcoaches-in-opleiding reeds als teamcoach met een team. Tussentijds zijn er al verschillende evaluatiemomenten, maar zonder de kandidaten definitief groen of rood licht te geven. Pas aan het einde van het opleidingstraject volgt een finale beoordeling.

Sommige hoofdverpleegkundigen hebben ervoor gekozen om zich niet kandidaat te stellen voor de functie van teamcoach. Enkelen verkiezen een functie als teamlid van een team gespecialiseerd in gecoördineerde of gespecialiseerde zorg of solliciteren intern voor een betrekking in een ondersteunend team (bijvoorbeeld als planningbegeleider). Nog anderen wachten af of hebben de organisatie ondertussen verlaten.” 

Hoe gaat het verhaal nu verder? In het interview met Katlyn Colman en Danielle Van Landuyt dat gepubliceerd wordt in HR Square 161 van juni gaan wij dieper in op de motieven, de achtergronden, de praktische aanpak van het veranderingsproces en de knelpunten. Leden van HR Square kunnen de volledige tekst ook online vinden vanaf 15 juni. Nog geen lid? Contacteer [email protected] voor informatie.